Latihan Soal UAS Basa Sunda Kelas 6
Ujian Akhir Semester (UAS) Bahasa Sunda kelas 6 semester 1 merupakan momen penting bagi siswa untuk mengukur pemahaman mereka terhadap materi yang telah dipelajari selama setengah tahun ajaran. Agar para siswa dapat mempersiapkan diri dengan baik, latihan soal menjadi salah satu metode yang efektif. Artikel ini akan menyajikan contoh-contoh soal UAS Bahasa Sunda kelas 6 semester 1 yang disusun secara sistematis, mencakup berbagai aspek pembelajaran, serta dilengkapi dengan penjelasan yang memadai. Dengan latihan soal ini, diharapkan siswa dapat lebih percaya diri dan meraih hasil yang optimal.
Outline Artikel:

See also Contoh Soal B. Indonesia Kelas 7 Semester 2 (Kurikulum 2013)
Memahami cakupan materi ini akan menjadi bekal berharga bagi siswa dalam mengerjakan latihan soal dan menghadapi UAS sesungguhnya.
Contoh Soal dan Pembahasan
Untuk memberikan gambaran yang lebih konkret mengenai bentuk dan tingkat kesulitan soal UAS Bahasa Sunda kelas 6 semester 1, berikut adalah contoh-contoh soal yang dibagi berdasarkan jenisnya, lengkap dengan pembahasan.
Bagian I: Pilihan Ganda
Pilihlah jawaban anu paling bener!
-
Di hiji leuweung aya sakadang munding jeung sakadang kuya. Munding téh kacida sombongna. Unggal papanggih jeung sasatoan séjén, sok heureuyanna. Nepi ka hiji poé, munding papanggih jeung landak. Landak téh leutik tur boga cucuk. Munding hayang heureuy deui, tapi bisi katancep, taya laku.
Naon amanat anu bisa dicokot tina carita pondok di luhur?
a. Ulah sombong ka sasama.
b. Urang kudu jadi jalma anu kuat.
c. Sombong téh teu hadé pikeun hirup.
d. Ulah heureuy teuing ka sasama.
Pembahasan:
Amanat dina hiji dongeng biasana mangrupa palajaran atawa pesen moral anu bisa dicokot tina kajadian dina cerita. Dina carita ieu, munding téh digambarkeun sombong. Sanaajan anjeunna kuat, anjeunna tetep teu bisa heureuy ka landak lantaran sieun katancep. Ieu ngajarkeun yén kasombongan téh henteu hadé jeung bisa ngabalukarkeun masalah. Pilihan (a) jeung (c) paling deukeut jeung amanat cerita. Sanajan kitu, pilihan (a) "Ulah sombong ka sasama" leuwih umum jeung ngawengku sakabeh sasatoan, sedengkeun pilihan (c) leuwih fokus kana akibat sombong. Dina konteks carita ieu, kasombongan munding mangrupa poko masalahna. Ku kituna, jawaban anu paling pas nyaéta (a) Ulah sombong ka sasama.
-
Lamun urang rek mapagkeun batur, ulah poho ngucapkeun salam.
Kalimah di luhur mangrupa conto tina sisindiran jenis…
a. Rarancagan
b. Papagah
c. Sesebred
d. Rarakitan
Pembahasan:
Sisindiran téh aya tilu jenis utama: Papagah, Rarancagan, jeung Sesebred. Sisindiran Papagah téh biasana mangrupa naséhat atawa piwulang anu dibungkus ku basa anu geulis. Rarancagan mah sisindiran anu wangunna lirik, biasana ngagambarkeun rasa kasono atawa rasa kanyaah. Sedengkeun Sesebred mah sisindiran anu sipatna heureuy atawa heureuy. Kalimah "Lamun urang rek mapagkeun batur, ulah poho ngucapkeun salam" mangrupa hiji piwulang atawa naséhat anu hadé. Ku kituna, ieu téh kaasup kana sisindiran jenis Papagah.
-
Aya hiji budak lalaki ngaranna Joko. Anjeunna dibabarkeun di Ciamis tanggal 10 Agustus 1998. Ti leuleutik kénéh, Joko geus kacida pintarna. Anjeunna sok jadi juwaranu munggaran di sakolana. Sanggeus lulus SMA, Joko nuluykeun sakola ka ITB jeung meunang gelar insinyur. Ayeuna, Joko gawé di salah sahiji perusahaan téhnologi ternama di Jakarta.
Naon nu kahiji disebutkeun ngeunaan Joko dina téks di luhur?
a. Anjeunna insinyur ti ITB.
b. Anjeunna dibabarkeun di Ciamis.
c. Anjeunna gawé di Jakarta.
d. Anjeunna budak lalaki ngaranna Joko.
Pembahasan:
Téks biografi biasana dimimitian ku informasi dasar ngeunaan tokoh anu ditulis. Dina téks ieu, informasi kahiji anu disebutkeun ngeunaan Joko nyaéta yén anjeunna téh "Aya hiji budak lalaki ngaranna Joko." Sanajan aya informasi séjénna ngeunaan tempat lahir, tanggal lahir, jeung kagiatanana, tapi pamaréntah kahiji dina téks téh nyaéta ngawanohkeun ngaran tokohna.
-
Basa poé téh geus beurang, panonpoé lényéhan, urang terus leumpang.
Kecap "lényéhan" dina kalimah di luhur hartina…
a. Panas pisan
b. Hurung gede
c. Ngajingjing layeut
d. Beureum ngalenyepan
Pembahasan:
Kecap "lényéhan" dina konteks panonpoé hartina nyaéta panonpoé keur hurung gedé atawa panas pisan, biasana dina mangsa beurang. Pilihan (a) "Panas pisan" jeung (b) "Hurung gede" duanana bener hartina. Sanajan kitu, dina pamakéan sapopoé, panonpoé lényéhan sok ngagambarkeun panasna anu karasa. Pilihan (b) leuwih kana gambaran fisika panonpoé, sedengkeun (a) leuwih kana rasa anu karasa ku urang. Dina konteks umum, dua-duana bisa dianggap bener. Ngan, upama dipapanteskeun, "hurung gedé" mangrupa gambaran panonpoé anu kacida caangna, anu ngabalukarkeun panas. Janten, pilihan (b) "Hurung gede" leuwih merenah salaku gambaran panonpoé anu keur luhur pisan jeung matak panas.
-
Aya sababaraha murang-maring anu dipidangkeun dina téks paguneman di handap ieu, iwal ti…
Murid A: "Mangga, Bu Guru, calik heula."
Murid B: "Hatur nuhun, A."
Murid A: "Bu, punten, abdi badé naroskeun PR."
Murid B: "Mangga, naon anu bade ditarioskeun?"
a. Ungkara paménta tulung
b. Ungkara nuhun
c. Ungkara kasugri
d. Ungkara kasugri
Pembahasan:
Paguneman di luhur ngandung sababaraha ungkara anu umum dipaké dina komunikasi sapopoé.
- "Mangga, Bu Guru, calik heula." -> Ungkara pangajak/persiapan.
- "Hatur nuhun, A." -> Ungkara nuhun.
- "Bu, punten, abdi badé naroskeun PR." -> Ungkara paménta tulung/naroskeun hiji hal.
- "Mangga, naon anu bade ditarioskeun?" -> Ungkara panarimaan paménta.
Dina pilihan jawaban, aya duplikat (c) jeung (d) "Ungkara kasugri". Asumsi kuring, salah sahiji kedahna "Ungkara pangajak" atawa "Ungkara naroskeun". Upami dicermati, teu aya ungkara anu sacara langsung ngagambarkeun "kasugri" (anu hartina "samata", "saperti", "sarua"), sanajan aya ungkara nu sifatna umum. Ungkara paménta tulung aya dina "punten, abdi badé naroskeun PR". Ungkara nuhun aya dina "Hatur nuhun". Ungkara pangajak aya dina "Mangga, Bu Guru, calik heula". Janten, anu teu aya dina paguneman téh nyaéta "Ungkara kasugri".
Bagian II: Isian Singkat
Eusina titik-titik di handap ku jawaban anu bener!
-
Di hiji nagara anu subur, hirup sabangsa sato. Maranéhna hirup rukun tur daméy. Tapi, tina saban waktu aya srigala anu sok ngaganggu. Srigala téh sato galak tur licik. Hiji poé, aya domba anu leungit. Sadayana curiga ka srigala. Pangawas nagara nyaéta Singa. Singa lajeng nitah anak buahna pikeun néangan domba anu leungit. Sanggeus kapanggih, domba téh geus teu aya nyawana. Singa lajeng nyarios ka srigala, "Srigala, anjeun téh geus ngakan domba kuring!" Srigala ngajawab, "Sanés abdi, Singa. Margi abdi mah teu tiasa ngaluncat kana pager."
Numutkeun carita di luhur, saha anu pangheulana dicurigaan ngaracunan domba? __________________________.
Pembahasan:
Dina paragraf kadua, disebutkeun: "Tapi, tina saban waktu aya srigala anu sok ngaganggu. Srigala téh sato galak tur licik. Hiji poé, aya domba anu leungit. Sadayana curiga ka srigala." Tina kalimah ieu jelas pisan yén anu pangheulana dicurigaan téh nyaéta srigala.
Jawaban: srigala
-
Di handap ieu conto sisindiran, tuluy sebutkeun mana anu kaasup kana sisindiran Sesebred!
- Lauk hiu luncat ka bubulak,
Bubulak hérang matak kersa.
- Lamun hayang jadi jalma mulya,
Ulah wani-wani ngalakukeun dosa.
- Aya budak leutik lumpat ka pasar,
Mawa paré jeung rambutan.
Sisindiran anu kaasup Sesebred nyaéta nomer __________________________.
Pembahasan:
Sisindiran Sesebred téh biasana sipatna heureuy, ngandung unsur lucu atawa teu serius.
- Nomer 1: Ngagambarkeun kaéndahan bubulak, biasana kaasup sisindiran rarancagan atawa papagahan.
- Nomer 2: Mangrupa piwulang atawa naséhat anu hadé, ieu téh sisindiran Papagah.
- Nomer 3: Ngagambarkeun kajadian anu rada teu lumrah atawa lucu, budak leutik lumpat ka pasar mawa paré jeung rambutan. Ieu leuwih merenah kana sisindiran Sesebred lantaran sifatna anu heureuy atawa teu pati serius.
Jawaban: 3
-
Tina paguneman di handap, sebutkeun naon anu dipiharep ku Nining ka ibuna!
Nining: "Bu, abdi badé ka bumi Rina nya?"
Ibu: "Ka mana Nining?"
Nining: "Ka bumi Rina, Bu. Badé diajar babarengan."
Ibu: "Oh, enya. Ulah mulang kabeurangan nya. Ati-ati di jalanna."
Nining: "Muhun, Bu. Hatur nuhun."
Pihareupeun Nining ka ibuna nyaéta __________________________.
Pembahasan:
Nining ménta idin ka ibuna pikeun indit ka bumi Rina, kalayan alesan badé diajar babarengan. Pihareupeunana nyaéta yén ibuna ngidinan anjeunna indit ka bumi Rina.
Jawaban: meunang idin indit ka bumi Rina
-
Kalimah "Buku dibaca ku Budi" mangrupa conto kalimah __________________________.
Pembahasan:
Dina kalimah "Buku dibaca ku Budi", subjekna (Buku) teu ngalakukeun pagawean, tapi dikenai pagawean (dibaca). Pagawean dilakukeun ku ‘ku Budi’. Ieu mangrupa ciri kalimah pasif.
Jawaban: pasif
-
Ulah sok ngaganggu ka batur, sabab engké ogé urang bakal diganggu.
Kecap anu mangrupa kecap pancén dina kalimah di luhur nyaéta __________________________.
Pembahasan:
Kecap pancén téh nyaéta kecap anu nyambungkeun nomina (kata benda) jeung kecap séjénna. Dina kalimah "Ulah sok ngaganggu ka batur, sabab engké ogé urang bakal diganggu", kecap "ka" mangrupa kecap pancén anu nyambungkeun kecap pagawéan "ngaganggu" jeung nomina "batur". Kecap "ku" ogé mangrupa kecap pancén, tapi dina kalimah ieu teu aya.
Jawaban: ka
Bagian III: Uraian Singkat
Jawab pananya di handap ku jawaban anu bener jeung singget!
-
Jelaskeun amanat anu aya dina dongeng "Si Kancil jeung Buaya"!
Pembahasan:
Dongeng "Si Kancil jeung Buaya" biasana méré amanat yén jalma anu pinter jeung lincah ogé kudu ngagunakeun kapinteranana pikeun kahadéan, lain pikeun ngarugikeun atawa nipu batur. Si Kancil ngagunakeun kapinteranana pikeun ngabagéakeun buaya, tapi ahirna anjeunna kudu ngalaman kasusah lantaran ngabobodo. Ieu ngajarkeun yén kajujuran jeung kapinteran kudu silih dukung, sarta ulah ngamangpaatkeun batur kalawan licik. Amanat séjénna nyaéta ulah gampang percaya kana omongan jalma anu sigana pikabitaeun tapi ngandung tipu daya.
-
Jieun hiji paguneman singget antara dua babaturan anu papanggih di jalan!
Pembahasan:
Conto paguneman:
Aya: "Euy, Budi! Kumaha damang?"
Budi: "Wah, aya Asep! Sae pisan papanggih di dieu. Abdi mah damang, Asep kumaha?"
Aya: "Alhamdulillah, damang ogé. Nuju ka mana atuh manisono?"
Budi: "Ieu nuju bade ka toko buku, rék meuli buku pangajaran. Asep mah nuju ka mana?"
Aya: "Abdi mah nuju wangsul ti masjid. Tos kitu, abdi badé ka bumi."
Budi: "Oh, kitu. Mangga atuh, dilajengkeun. Ulah hilap engké upami aya waktos sasarengan deui."
Aya: "Muhun, Budi. Ati-ati di jalanna nya!"
Budi: "Nuhun, Asep. Paéh!"
-
Ubahan kalimah aktif di handap jadi kalimah pasif!
Kalimah Aktif: "Siswa-siswa ngabersihkeun kelas."
Pembahasan:
Dina kalimah aktif "Siswa-siswa ngabersihkeun kelas", subjekna (siswa-siswa) anu ngalakukeun pagawean (ngabersihkeun) kana objekna (kelas). Pikeun ngarobah jadi kalimah pasif, objek jadi subjek, jeung subjek jadi objek ku ‘ku’. Kecap pagawéan ditambah raradjeg ‘di-‘.
Kalimah Pasif: "Kelas dibersihkeun ku siswa-siswa."
-
Naon bedana antara sisindiran Papagah jeung Rarancagan? Jelaskeun kalayan singget!
Pembahasan:
Bedana utama antara sisindiran Papagah jeung Rarancagan nyaéta dina sipat jeung tujuanana.
- Sisindiran Papagah: Umumna méré naséhat, piwulang, atawa didaktis. Eusina ngeunaan hal-hal anu hadé anu kudu dilakukeun atawa dihindari ku manusa. Wangunna biasana cangkang jeung isi, tapi eusina sipatna mangrupa piwulang.
- Sisindiran Rarancagan: Umumna ngagambarkeun rasa kasono, kanyaah, atawa kaéndahan alam jeung hirup. Eusina leuwih kana rasa jeung pangalaman pribadi, biasana sipatna lirik.
Tips Menghadapi UAS Basa Sunda
Menghadapi Ujian Akhir Semester (UAS) Bahasa Sunda kelas 6 semester 1 bisa jadi momen yang menegangkan bagi sebagian siswa. Namun, dengan persiapan yang tepat, siswa dapat melalui ujian ini dengan lancar dan meraih hasil yang memuaskan. Berikut adalah beberapa tips yang dapat diterapkan:
-
Membaca Ulang Materi Secara Menyeluruh:
Pastikan semua materi yang telah diajarkan selama semester 1 telah dibaca dan dipahami kembali. Fokus pada topik-topik utama seperti dongeng, sisindiran, biografi, puisi, serta kaidah tata bahasa Sunda. Buatlah rangkuman atau catatan kecil untuk memudahkan mengingat poin-poin penting.
-
Memperbanyak Latihan Soal:
Seperti contoh soal yang disajikan dalam artikel ini, kerjakan sebanyak mungkin latihan soal. Ini akan membantu siswa terbiasa dengan berbagai tipe pertanyaan, mengidentifikasi kelemahan diri, dan melatih kecepatan menjawab. Jangan hanya terpaku pada satu jenis soal, cobalah variasi pilihan ganda, isian singkat, hingga uraian.
-
Memahami Jenis-jenis Soal dan Polanya:
Setiap jenis soal memiliki pola dan cara pengerjaan yang berbeda. Soal pilihan ganda membutuhkan ketelitian dalam membaca opsi jawaban. Soal isian singkat membutuhkan ketepatan jawaban. Soal uraian membutuhkan kemampuan mengorganisasi ide dan menyajikannya dengan jelas. Pahami pola ini agar dapat menjawab dengan lebih efektif.
-
Manajemen Waktu Saat Ujian:
Saat ujian berlangsung, alokasikan waktu dengan bijak. Jangan terlalu lama terpaku pada satu soal yang sulit. Jika menemui soal yang menantang, lewati terlebih dahulu dan kembali lagi nanti jika waktu masih memungkinkan. Perhatikan batas waktu yang diberikan untuk setiap bagian soal jika ada.
-
Ketenangan dan Fokus:
Sebelum dan selama ujian, usahakan untuk tetap tenang. Tarik napas dalam-dalam jika merasa cemas. Fokuslah pada soal yang sedang dikerjakan, hindari melihat pekerjaan teman atau terganggu oleh hal-hal di sekitar. Percayalah pada kemampuan diri sendiri.
-
Membaca Instruksi dengan Seksama:
Setiap soal biasanya memiliki instruksi yang jelas. Bacalah instruksi tersebut dengan teliti sebelum menjawab. Kesalahan dalam memahami instruksi bisa berakibat pada jawaban yang salah meskipun isinya benar.
-
Memperkaya Kosakata:
Bahasa Sunda memiliki kekayaan kosakata yang luas. Usahakan untuk memahami arti kata-kata baru yang ditemui dalam bacaan atau latihan soal. Jika perlu, catat dan pelajari artinya.
Penutup
Persiapan yang matang adalah kunci keberhasilan dalam menghadapi Ujian Akhir Semester (UAS) Bahasa Sunda kelas 6 semester 1. Dengan memahami materi secara mendalam, memperbanyak latihan soal, dan menerapkan strategi menghadapi ujian yang efektif, para siswa diharapkan dapat merasa lebih percaya diri dan mampu menunjukkan kemampuan terbaik mereka.
Contoh-contoh soal dan pembahasan yang telah disajikan dalam artikel ini diharapkan dapat menjadi panduan yang bermanfaat bagi siswa dalam mempersiapkan diri. Ingatlah bahwa bahasa Sunda bukan hanya sekadar mata pelajaran, melainkan bagian dari identitas budaya yang patut kita banggakan dan lestarikan.
Teruslah belajar dengan semangat, jangan ragu untuk bertanya kepada guru jika ada materi yang belum dipahami, dan yang terpenting, nikmati proses belajar Bahasa Sunda. Semoga sukses dalam UAS kalian dan jadilah generasi muda yang cinta serta bangga menggunakan bahasa Sunda!